Samsun Elektrik Elektronik Teknisyenleri Odası Başkanı Osman Saka, halk arasında adeta şehir efsanesine dönüşmüş olan ‘kırmızı renk yıldırımı çeker’ sözü ile ilgili olarak, 'Bu yaygın ancak; yanlış bir inanıştır. Böyle bir durum kesinlikle söz konusu değildir. Hatta kırmızı arabası olanlar yıldırım ve şimşek gibi hava olayları durumunda araçlarında dururlarsa daha güvende olurlar. Çünkü elektrik ıslak tekerleklerden yere aktığından, araçların içi daha güvenlidir’ dedi.
Gökyüzünde yılda 3 milyar şimşek veya yıldırım oluşmaktadır. Bir diğer deyişle yılın herhangi bir zamanında dünyanın üstünde 2000 yıldırım bulutu vardır ve dünyamıza her saniyede 100 yıldırım düşmektedir. Güçlü bir fırtına, Hiroşima'ya atılan Atom bombasından 100 kat daha fazla enerji açığa çıkarmaktadır. Beraberinde yüksek bir ses de çıkaran ‘yıldırım’ yıllardır insanların korktuğu bir hava olayıdır. Öyle ki insanlar arasında genel kabul görmüş şehir efsaneleri bile doğmuştur. Peki bazı insanlar tarafından fazlasıyla ciddiye alınan bu hava olayı nedir? Yıldırım’dan korunma yolları nelerdir? Tüm bu sorulara Samsun Elektrik Elektronik Teknisyenleri Odası Başkanı Osman Saka cevap verdi.
YILDIRIMDAN KORUNMAK İÇİN NELER YAPILMALI?
Kamuoyunda yıldırımın oluşumu ve yıldırımdan korunma konusunda yerleşmiş çok eksik ve yanlış olan bilgilerin olduğunu belirten Saka, 'Bir yıl içinde bir kişinin yıldırım tarafından çarpılma olasılığı 1/600,000.dir. Kamuoyunda yıldırımın oluşumu ve yıldırımdan korunma konusunda yerleşmiş çok eksik ve yanlış olan bilgilerin de düzeltilmesi gerekmektedir. Yıldırım, kurbanlarını daha çok tarlada çalışırken, ata binerken, bisiklet sürerken, dağa tırmanırken, dışarda oynarken, balık tutarken, ağaç altında dururken, çobanlık yaparken, normal telefonla konuşurken, banyodayken, yüzerken veya küçük teknelerle denize açılmışken yakalamaktadır.Yıldırımın çarptığı kişiler, maruz kaldıkları şok dalgası yüzünden metrelerce ileriye savrulabilir, giysileri parçalanabilir. Giysilerin ani ısınması ve genişlemesi onların patlamasına, parçalanmasına neden olabilir. Derinin sıcak havayla anlık teması, yanıklara neden olabildiğinden acil tıbbî müdahale yapılması gerekebilir.Yerleşim merkezlerindeki yüksek yapılara ve yüksek gerilim hattı direklerine, elektrik yükünü yerde bulunan bir levhaya aktaran paratonerler (yıldırımsavarlar) konulmalıdır. Yerleşim birimlerine ve orman alanlarına, yaklaşan şimşekli yıldırımlı fırtınaları haber veren otomatik yıldırım belirleme sistemleri ağı kurulmalıdır.Su iyi bir iletken olduğu için, bu gibi havalarda su kütlelerinden uzak durulmalıdır. Gökgürültülü sağanaklı havalarda eğer sığınabileceğiniz hiçbir yer yoksa bulunduğunuz yerdeki en yüksek cisimden uzak durunuz. Eğer etrafınızda dağınık şekilde bir kaç tane ağaç bulunuyorsa en yakınınızdaki ağaca, o ağacın yüksekliğinin iki katı bir uzaklıkta bir yerde başınızı dizlerinizin arasına koyarak yere çömelin. Asla tek başına duran bir ağacın altına girmeyiniz. Elektrik, ıslak tekerleklerden yere aktığından, araçların içi güvenlidir. Bunun için kritik havalarda araç içine sığınmak iyi bir korunma yoludur’ diye konuştu.
KIRMIZI RENKTEN KORKMAYIN!
Halk arasında ‘kırmızı renk yıldırımı çeker’ sözü ile ilgili de açıklama yapan Saka, 'Bu yaygın ancak; yanlış bir inanıştır. Böyle bir durum kesinlikle söz konusu değildir. Hatta kırmızı arabası olanlar yıldırım ve şimşek gibi hava olayları durumunda araçlarında dururlarsa daha güvende olurlar. Çünkü elektrik ıslak tekerleklerden yere aktığından, araçların içi daha güvenlidir’ ifadelerinde bulundu.
YILDIRIM DÜŞMESİ İNSAN YAŞAMINA FAYDALIDIR
Yıldırım düşmesinin tehlikeli olduğu kadar insan yaşamına faydası olduğunu da anlatan Saka, 'Bu gök olayı insanlığın ilk tarihinden itibaren ilahi bir işaret olarak görülmüştür. Yıldırım düşmesi insanlar için tehlikeli olmasına rağmen insan yaşamına faydası da vardır. Yıldırımlar yeryüzündeki bitkiler için faydalı maddeler olan nitratlar ve oksijenin de yeryüzüne inmesine neden olurlar’ dedi.
Murat ATASOY
Yorumlar
Kalan Karakter: