Esnafın Umudu Referandumda

Art arda gelen seçimler, darbe teşebbüsü, terör olayları sonrasında kış sezonuna giren Mecidiye esnafı, tüm umutlarını bahar aylarına ve referanduma bağladı. Gazete Gerçek’e konuşan esnaflar, ekonomik beklentilerini anlattı

ATİLLA KIRMACI: Yaşadığımız son 1 yılda bu ülke bir sürü seçim geçirdi. Bu yetmezmiş gibi bir de darbe teşebbüsüyle karşı karşıya kaldık. İlgililerin ekonomiye olan dikkatleri ister istemez dağıldı. Küçük esnaf daha az değer görmeye başladı. Hatta hiç değeri yok desem yeri var. Şu an Mecidiye ve Fatih Sultan Mehmet Caddesi esnafı olarak çok büyük sıkıntıdayız. Eskiden ilçelerden buralara ulaşım ucuzdu ve maalesef şu an pahalı. Dolayısıyla alışveriş yapacak olanlar artık Mecidiye’yi tercih etmez oldu. Samsun’da ilgililer asıl bu sorunu çözmeli. Önümüzdeki süreçte referandum var. Umuyoruz ki referandum ile tüm belirsizlikler geçecek. Bu belirsizlikler dükkan sahiplerini de etkiliyor. Kiracılar burada kiralarını ödeyemez oldular. Bu süreçte dükkan sahipleri kiracılara karşı daha mütevazi olmak zorundalar. Bu belirsizlik geçmezse ne kadar dayanırız inanın bilmiyorum.

BİLAL KART: Burada esnafın sorunu seçim veya referandum kaynaklı değil. Bizim toptancı olarak esas sorunumuz dolar. Ben 2.79 liradan 10 ton iplik aldım, çorap yaptım. Bu çoraplar şu an rafta satılıyor. Ben bu çorapları satsam bile, şu an dolar 3.80 lira olduğu için maalesef aynı ton ipliği alamayacağım. Esas derdimiz dolar. Sadece iplik değil, hammaddenin tamamı dolar. Mesela likra dediğimiz malzeme de komple dolar ile geliyor. Biz bu artışı çoraba koyarsak millet yalın ayak gezer, çorap giyemez. Biz esnaf olarak anlayışlı oluyoruz, müşteriye yansıtmıyoruz. Fakat bu direk zarar. 1 liraya mal ettiğimiz çorabı, 75 kuruşa satıyoruz, belki daha da az bir fiyata. Ülkemiz sıkıntılı süreçten geçiyor. Bu süreç ne olacaksa bir an önce bitmeli. Uzadıkça biz büyük zarar görüyoruz.

HASAN GÜLER: İşlerimiz çok durgun. İnanın piyasalarda yaprak kıpırdamıyor. Bu işsizlikte KOSGEB kredilerine de başvurduk ama mümkün değil adil dağılmadı. KOSGEB kredi borcu olmayana verdi bu krediyi. Neye yaradı, sıfır araba alsınlar diye mi verdi? Yardım veya teşvikse bu, bu yardım veya teşvik esas ihtiyacı olana neden çıkmıyor? Bizim umudumuz bahara kaldı. Referandum hayırlısıyla olur biterse, sanırım işlerimizde kıpırdama olur. Yoksa inanın durulacak, dükkanı açacak gibi değil. Çünkü şu gördüğünüz malları aldığımız fiyata veriyoruz. Buna nasıl dayanalım? Bir an önce belirsizliğin gitmesini istiyoruz.

MEHMET AKMAN: Eskiden insanlar ‘Mecidiye’den alışveriş yaptık’ diye gurur duyarlardı. Şimdi buradaki bütün köklü markalar kapandı gitti. Maalesef pazarı AVM’ler aldı. Bunun karşısında biz nasıl duracağız? Şimdi kalkınma paketi açıklandı, 23 il arasında tüm komşu iller var Samsun yok. Neden yok? Bunu kime soracağız. 15 Temmuz hainliğinde meydanlarda AVM sahipleri değil, biz vardık. O meydanlarda sabaha kadar fabrikatörler zenginler beklemedi, biz bekledik. Şimdi ilgililer bu esnafı düşünmeli. Bu esnaf biterse Türkiye biter. Pazar biterse, her şey biter. Lütfen birileri halimizden anlasın. Dayanamıyoruz. Umutlarımız referanduma kaldı. Bahar aylarına kaldı. Umarım ülke için hayırlısı olur.

MUHARREM ORUÇ: Benim burada toptan sattığım fiyatında altında AVM’ler dolar kurundan mütevelli daha ucuz mal satarsa millet Mecidiye’ye neden gelsin? Bu işlerin düzelmesi için köklü reformlar lazım. Küçük esnafa reform yapılması lazım. KOSGEB kredisi, desteği filan bir işe yaradığı yok. Bu para riski olmayanlara verildi. Allah aşkına riski olmayan adama neden destek verdin, araba alsın diye mi? Bizim dönecek güzümüz kalmamışken bu desteği kimler aldı? Burada Fatih Terim’in aldığı maaşı 100 esnaf kazanamıyor yemin ederim. İşte bunlar düşünülmesi lazım. Buna göre düzenlemeler yapılması lazım.

NECMETTİN UÇAR: Ben yıllardır burada çaycı esnafıyım. Esnafa çay vermekle olmuyor ki. Müşteriler gelecek, düğün nişan alışverişi yapacaklar ki ben de onlara çay götüreyim. Şu an inanılmaz bir sessizlik ve belirsizlik var. Herkes dolardan filan şikayetçi. Benim anladığım kadarıyla esnafın umudu referandumda. Sonucu ne olursa olsun esnaf bahar aylarına ve referanduma kilitlenmiş durumda. Çünkü bu ülkede tüm kötülükler üst üste geldi. Birileri önce şu doları durdursun. İnanın bana, şu dolar var ya, benim çay satmamı bile engelliyor. İnanmazsanız gelin burada bir gün geçirin. Sonuçta benim anladığım kadarıyla esnaf baharı ve referandumu son şans görüyor. Çünkü bu esnaf biterse, Samsun biter. Burası Samsun’un en eski ticari alanıdır.

SADIK CİNSOY: Her şey bir yana tamam. Elbette ekonomi iner-çıkar. Belli olmaz. Fakat şu KOSGEB desteklerinden bu Samsun ne anladı, çok merak ediyorum. Bu bölge artık bitti bitiyor. Müşteri gelmiyor. Sen istediğin kadar vitrin yap, düzenle yok. Artık müşteri gelmiyor. Peki, bu durumda biz ne yapacağız? Bu ülkenin başından çok işler geçti bunu biliyoruz ama bu belirsizlik nasıl bitecek. Bu bahar inanın ki bizim son şansımız. Bu bahar da iş olmazsa, Mecidiye diye bir yer kalmaz. Ben bunu bilir bunu söylerim. Mecidiye biterse Samsun biter. Binlerce kişi işsiz kalır.

SERVET AYDIN: Bir ilde ekonomiyi anlamak istiyorsan pazara gideceksin. Çarşıya gideceksin. Öyle ekrandan ekonomi tabii ki olmaz. Pazarlarda iş yok, mal satılmıyor çünkü dolar arttı. Esnaf ne yapacağını bilmiyor. Bu noktada herkes şunu bilsin ki, pazarcılık biterse nakit biter. Nakit biterse her şey biter. Bu bölgede fındık para edecek ki iş olsun. Çiftçi kazanacak ki gelsin harcasın. Şuan bu belirsizlikler ülkemizin başına gelenlerden dolayı. Biz bunun farkındayız ama umudumuzu kaybetmek üzereyiz. Umudumuz referandumda ve baharda. Bu bahar da bir şey olmazsa buradan çok esnaf kaybolur. Bir sürü insan işsiz kalır.

SERHAT TÜRK.