Her geçen gün faydaları ve besin değerleriyle öne çıkan balık, Türkiye’de de toplum tarafından daha fazla tüketilmeye başlandı. Kişi başına düşen kilogram, dünyanın diğer ülkelerine göre henüz az olsa da, su ürünleri yetiştiricileri üretimden vazgeçmiyor.
Dünya sağlık örgütünün balık ile ilgili artarda yaptığı açıklamalarının ardından balık, dünyanın diğer ülkelerinde hak ettiği tüketim miktarına ulaşmışken, Türkiye halen orta ve düşük sıralarda yer alıyor. Konu hakkında Gazete Gerçek’e konuşan Samsun-Sinop Su Ürünleri Yetiştiricileri Birliği Başkanı Osman Parlak, balığın çok daha yaygın bir halde tüketilmesi gerektiğini vurguladı. Parlak yaptığı açıklamada, “Özellikle temel gıdaların daha fazla endüstriyelleştiği günümüzde faydalı ve yarayışlı besin kaynağı bulmak her geçen gün daha da zorlaşıyor. Tüketim toplumu ve hazır gıda tüketimi gün geçtikçe artıyor. Bu da ister istemez, uzmanların açıklamalarıyla da görülüyor ki, daha az sağlıklı yaşam demek. Bireyin sağlığı, orta ve uzun vadede toplum sağlığını etkilediği için, ülke olarak beslenme konusunda bazı alışkanlıkların değiştirilmesi gerektiğini düşünenlerdenim. Bugün dünyada diğer ülkelere göz attığımızda balık tüketiminde ortalamanın çok altında olduğumuz gerçeğiyle yüzleşiyoruz. Günümüz besinlerinin endüstriyelleşmesi noktasında ise balık bunların dışındadır. Halen doğal kalmayı başarmış bir besin kaynağıdır. Böyle kıymetli bir gıdayı sofralarımızdan eksik etmememiz gerekiyor. Bunun için gerek sivil, gerekse kamu eliyle bazı spotlar yayınlanıyor. Bu spotları önemsiyoruz. Türk insanının balık yeme alışkanlıkları değişmelidir. Balık sadece kışın yenir gibi bir tabu doğru değildir. Bugün Türkiye, balık yetiştiriciliği konusunda çoğu ülke ile yarışmaktadır. Çünkü yetiştiricilik ve yetiştirilen balık diğer ülkelerde buradan daha kıymetli görülmekte. Bu yüzden de Türkiye ortalaması düşük seviyelerde seyrediyor. Bu ortalamayı, sağlıklı nesil yetiştirmek için daha da yükseklere çıkartmalıyız. Bu anlamda birçok kurum ve kuruluşun çalışmaları var” dedi.
HEDEF 2023
Dünya ortalamasındaki tüketim ve yetiştiricilik-avcılık miktarlarıyla ilgili çarpıcı açıklamalarda bulunan Parlak, “Bakınız, ben size burada bazı önemli rakamlar vermek istiyorum. Balık üretimi ve avcılığı, 2000’li yılların başlarında hem avcılık, hem yetiştiricilik 500 bin ton civarındayken, 2015 yılında 700 bin ton civarına yaklaşmıştır. Keza 2000’li yıllarda 15 bin ton ihraç ederken, 2015 yılında 120 bin ton ihraç ettiğimiz görülmektedir. Burada ihracatımızın hızla arttığı gözlemlenebilir. Yine bir veri daha paylaşmak istiyorum. 2000’li yıllarda kişi başı ortalama tüketim 8 kg iken, 2015 yılında 6 kg civarına düşmüştür. Bizim tek amacımız Türkiye kişi başına balık tüketim ortalamasını 15 kg civarlarına yükseltmektir. Bu rakam bizim 2023 hedefimizdir. Bu hedefleri yakalamamız için yılda 1 milyon 260 bin ton balık üretmek, avlamak zorundayız. Biz üreticiler olarak bu rakamlara ulaşırız, yeter ki insanlarımız ortalama 15kg balık tüketerek dünya ortalamasından aşağıda kalmasın” şeklinde konuştu.
‘NORVEÇ SOMONUNU GEÇTİK!’
Dünya üzerinde adından ‘balık’ ile söz ettiren Norveç, omega3 açısından zenginlik değerini Türk alabalığına bıraktı. Bunun önemli bir detay olduğunu vurgulayan Parlak, “Toplumda balığın faydalarının bilinmesi, gerek tüketicinin bilinçlenmesi ile gerekse de yapılan tanıtım faaliyetleri sonucunda artmış ve bu artışta da kültür balıkçılığının önemli bir payı olmuştur. Daha kaliteli ve sağlıklı balık üretimi konusunda işletmeler kendilerini geliştirmiş ve dünya pazarında söz sahibi olmuştur. Bir marka değeri olan Norveç somonu yüksek besleyici değeri ve insan sağlığı için elzem olan omega-3 yağ asitlerini bünyesinde bol bulundurması ile bilinmektedir. Fakat son yıllarda ülkemizde kültür balıkçılığının gelişimi ile birlikte, elde edilen ürünler Norveç somonunun besin içeriği değerlerini yakalamış, bazı ürünlerde ise daha iyi değerlere ulaşılmıştır. Bu çalışmada halk arasında somon (Büyük Alabalık) olarak bilinen gökkuşağı alabalığı ile Norveç somonunun besin içeriği ve yağ asidi kompozsiyonu karşılaştırılarak aralarında varsa farkların ortaya konulması amaçlanmıştır. Çalışmada, piyasada satışa sunulan ve aynı dönem hasat edilen (Haziran) gökkuşağı alabalığı ile Norveç somonu kullanılmıştır. Balıklar soğuk muhafaz altında, besin içeriği ve yağ asitleri kompozsiyonu analizlerinde akredite olmuş özel bir laboratuvara gönderilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre; %Ham protein ve %Ham yağ miktarı gökkuşağı alabalığı ve Norveç somonunda sırasıyla; %19,04±0,02, %20,34±0,0 ve %6,30±0,0, %8,57±0,0 olarak tespit edilmiştir. Toplam Omega-3 yağ asitleri alabalıkta, %16,70 iken Norveç somonunda ise bu değer %9,06 olarak belirlenmiştir” dedi.
Serhat TÜRK
Yorumlar
Kalan Karakter: