Karadeniz'in en büyük kenti Samsun, sadece modern yüzüyle değil, binlerce yıllık tarihiyle de büyüleyici bir derinliğe sahip. Samsun'un ilçeleri incelendiğinde, bazı yerleşim yerlerinin tarihin ilk sayfalarında yer aldığı görülüyor. Peki, hangi ilçe kaç yılında kuruldu ve hangisi en eskisi? İşte resmi veriler ve tarihi belgeler ışığında Samsun'un kadim ilçeleri...
Samsun'un ilçe statüsünü kazanma tarihleri ile yerleşim geçmişleri arasında büyük bir fark bulunuyor. Tarihsel derinlik bakımından öne çıkan 3 kritik bölge yer alıyor.
Bafra: Tarihi M.Ö. 5000 yıllarına kadar uzanan Bafra, İkiztepe Höyüğü ile Tunç Çağı'na ışık tutuyor. Hititlerden bu yana kesintisiz yerleşim olan ilçe, Samsun'un "kadim merkezi" olarak biliniyor.
Vezirköprü: Hititlerin kutsal şehri Nerik'in burada bulunması, Vezirköprü'yü dünya arkeoloji haritasında en üst sıralara taşıyor. Selçuklu ve Osmanlı döneminde de stratejik bir merkezdi.
Çarşamba: Yeşilırmak’ın bereketli topraklarında kurulan Çarşamba, Selçuklu mimarisinin en zarif örneklerinden biri olan çivisiz Göğceli Camii (1206) ile Orta Çağ'ın izlerini taşıyor.
Cumhuriyet döneminde Samsun'un idari yapısı şekillenirken, ilk "ilçe" ünvanını alan merkezler şunlardır:
| İlçe Adı | İlçe Olma Yılı | Öne Çıkan Özelliği |
| Bafra | 1864 (Belediye) | Tütün ve Tarım Başkenti |
| Çarşamba | 1923 | Tarihi Çivisiz Cami ve Yeşilırmak |
| Vezirköprü | 1923 | Hitit Medeniyeti ve Tarihi Sokaklar |
| Havza | 1923 | Milli Mücadele'nin İlk Karargahı |
İLÇELERİN MİLLİ MÜCADELE ÖZELLİĞİ
Samsun'un en eski ilçeleri olan Havza, Çarşamba ve Vezirköprü, Cumhuriyet'in ilanıyla birlikte (1923) ilçe statüsünü tescilleyen ilk bölgelerdir. Özellikle Havza, Mustafa Kemal Atatürk'ün Samsun'a çıkışından sonra ilk tamimi yayınladığı yer olması hasebiyle "Kurtuluşun Kapısı" olarak tarihe geçmiştir.
Yorumlar
Kalan Karakter: