Hantavirüs nedir?

Dünya Sağlık Örgütü'nün (WHO) yaptığı açıklamalara göre, Atlantik Okyanusu'nda seyreden bir yolcu gemisindeki hantavirüs salgını sebebiyle üç kişi hayatını kaybetti. Salgın, Arjantin'den Yeşil Burun Adaları'na seyahat eden MV Hondius yolcu gemisinde bildirildi. 

İspanya Sağlık Bakanlığı geminin Kanarya Adaları'na seyredeceğini açıkladı. Kanarya Adaları lideri, yolcu gemisinin yaklaşmasına karşı çıktığını söyledi.

Aralarında geminin İngiliz doktorunun da olduğu iki personelin, acil tıbbi müdahale için helikopterle Kanarya Adaları'na götürüleceği belirtilmişti. Alman vatandaşı olduğu belirtilen ve hayatını kaybeden üçüncü kişinin naaşı da helikopterle taşınacak. Geminin operatörü Oceanwide Expeditions adlı şirket, gemide 23 ülkeden 149 kişinin bulunduğunu ve bu kişilerin "katı tedbirler altında" olduğunu açıkladı.

HANTAVİRÜS NEDİR?

Hantavirüs, kemirgenler tarafından taşınan ve kurumuş dışkılarından parçacıkların hava yoluyla solunması yoluyla insanlara bulaşan bir virüs türüdür.

ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC), enfeksiyonlar genellikle virüsün kemirgenin idrarı, dışkısı veya tükürüğünden parçacıkların havaya karışmasıyla ortaya çıktığını açıkladı.

Nadir olmakla birlikte, kemirgen ısırıkları veya tırmalamaları yoluyla da yayılabilen bu virüs iki ciddi hastalığa neden oluyor. İlki, Hantavirüs Pulmoner Sendromu (HPS), genellikle yorgunluk, ateş ve kas ağrılarıyla başlıyor, ardından baş ağrısı, baş dönmesi, titreme ve karındaki sorunlar geliyor. CDC'ye göre, solunum semptomları gelişirse ölüm oranı yaklaşık %38 düzeyirde.

İkinci hastalık, Böbrek Sendromlu Hemorajik Ateş (HFRS), daha şiddetli ve öncelikle böbrekleri etkiliyor. Daha sonraki semptomlar arasında düşük tansiyon, iç kanama ve akut böbrek yetmezliği yer alabiliyor.

KAÇ HANTAVİRÜS VAKASI VAR?

Ulusal Sağlık Enstitüleri'nin raporuna göre, her yıl dünya çapında, çoğunlukla Avrupa ve Asya olmak üzere, tahmini 150 bin HFRS vakası görülüyor. Vakaların yarısından fazlası genellikle Çin'de meydana geliyor. ABD'den gelen en son verilere göre hantavirüs görülmeye başlandığı 1993 yılından 2023 yılına kadar ülkede 890 vaka olduğunu gösteriyor. Ancak, Norveç sıçanları tarafından taşınan hantavirüsün ana türlerinden biri olan Seul virüsü, ABD de dahil olmak üzere dünya genelinde görülebiliyor.

HANTAVİRÜS TEDAVİSİ VAR MI?

Hantavirüsün belirli bir tedavisi yok. CDC, oksijen tedavisi, mekanik ventilasyon, antiviral ilaçlar ve hatta diyaliz gibi semptomları tedavi etmek için destekleyici bakım öneriyor. Şiddetli semptomları olan hastaların yoğun bakım ünitelerine yatırılması gerekebiliyor. Bazı ağır vaktalarda hastalar entübe de edilebiliyor. CDC, virüse maruz kalmayı azaltmak için evlerde veya iş yerlerinde kemirgenlerle teması ortadan kaldırmayı öneriyor. Kurum ayrıca, kemirgenlerin evlere girebileceği bodrum veya çatı katlarındaki giriş noktalarının kapatılmasını da öneriyor. Kirlenmiş havayı solumaktan kaçınmak için kemirgen dışkılarını temizlerken koruyucu ekipman giyilmesi tavsiye ediliyor.

Şubat 2025'te, Oscar ödüllü oyuncu Gene Hackman'ın eşi Betsy Arakawa, hantavirüsle bağlantılı bir solunum yolu hastalığından hayatını kaybetti. Araştırmacılar, Arakawa'nın ABD'de en yaygın tür olan HPS'ye yakalandığına ve bunun da ölümüne yol açtığına inanıyor. Arakawa'nın bulunduğu evin müştemilatında fare yuvaları ve bazı ölü kemirgenler tespit edilmişti. Polis kayıtları, Arakawa'nın ölümünden önceki günlerde internette grip ve Covid belirtileri hakkında bilgi aradığını göstermişti.