Halk arasında part-time çalışma olarak bilinen çalışma çalışanların haklarını düzenleyen 4857 sayılı iş kanununda kısmi süreli çalışma olarak geçmektedir. 4857 sayılı iş kanununda kısmi süreli çalışma tanımlanırken tam süreli iş sözleşmesiyle çalışan emsal işçiye göre önemli ölçüde daha az belirlenmesi durumunda sözleşmenin kısmi süreli iş sözleşmesi olacağından bahsedilse de doğrudan yasada en fazla kaç saatlik çalışmanın kısmi süreli çalışma sayılacağı belirtilmemiştir. Ancak bu durum İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliğinde emsal çalışmanın üçte ikisi (2/3) oranına kadar yapılan çalışma olarak belirtilmiştir. İş Kanununun 63. maddesinde ve çalışma süreleri yönetmeliğinde haftalık normal çalışma süresi (en çok) 45 saat olarak belirtildiğine göre kısmi süreli (part-time) çalışmada yapılacak haftalık çalışma en fazla 30 saat olabilecektir. Örneğin haftalık 25 saat belirlenen çalışma kısmi süreli çalışma sayılır ancak 45 saatin altında belirlenen haftalık 35 saatlik çalışma kısmi süreli bir çalışma değil tam süreli bir çalışma sayılacaktır. Haftalık normal çalışma süresi işyerlerinde 45 saatin altında örneğin 36 saat olarak belirlenmişse ve bu şekilde uygulanıyorsa o zaman işyerinde uygulanan normal çalışma süresinin, buradaki örnekten hareketle 36 saatin üçte ikisi kadar yani en fazla 24 saat kısmi süreli çalışma yapılabilecektir. Kısmi süreli çalışan işçinin ücret ve paraya ilişkin bölünebilir menfaatleri, tam süreli emsal işçiye göre çalıştığı süreye orantılı olarak ödenmelidir.
Kısmi süreli (Part-Time) çalışan için sözleşme yapma zorunluluğu var mıdır?
Evet. Kısmi süreli çalışmanın yazılı olarak yapılması ve sözleşmenin işçi ve işveren taraflarınca imzalanması gerekir. Ayrıca düzenlenecek kısmi süreli çalışma sözleşmesinde çalışanın haftalık ne kadar çalışma süresi olacağı belirtilmelidir. Örneğin haftanın ilk dört günü (Pazartesi, Salı , Çarşamba , Perşembe) günde 7,5 saat ve toplamda 30 saat çalışacağının belirtilmesi gibi. Yapılacak bu sözleşmeler belirsiz kısmi süreli iş sözleşmesi olabileceği gibi belirli kısmi süreli iş sözleşmeleri olarak da düzenlenebilir. Kısmi süreli çalışma şekli olan çağrı üzerine çalışma sözleşmesinin de yazılı olarak yapılması gerekir. Eğer sözleşmede net bir çalışma süresi belirlenmemişse çağrı üzerine çalışma sözleşmesiyle çalışan işçinin çalışma süresi en az 20 saat varsayılacak ve buna göre ücret ve diğer hakları verilecektir.
Kısmi süreli çalışan için sigortalı hizmet bildirgesinde en fazla kaç gün bildirim yapılabilir.?
Kısmi süreli sözleşme ile çalışan işçinin çalıştığı gün sayısı ve SGKya bildirilecek toplam gün sayısı belirlenirken ay içerisinde kısmi çalıştıkları toplam sürelerin, 7,5 saate bölünmesiyle çıkan süre dikkate alınmalıdır.7,5 saatin altında kalan çalışmalar ise 1 güne tamamlanmalıdır. Kısmi süreli çalışanın haftalık çalışması en fazla 30 saat olabileceğinden bu çalışan için SGK bildirgelerinde en fazla 20 gün çalışma bildirilebilir. Ancak haftalık 30 saatin altında bir çalışma belirlendiğinde toplam çalışma süresi 1 ayda kaç güne tekabül ediyorsa ancak o kadar çalışma günü bildirilir. Örn; günde 7,5 saat haftada 2 günden toplam 15 saat çalışan kısmi süreli çalışanın 1 aylık toplam çalışması eğer toplamda 60 saat yani (60/7,5=8) 8 gün gerçekleşirse bu işçi için 8 gün bildirim yapılmalıdır. Bu çalışma örneğin aylık toplamda 66 saat gerçekleşirse artık kalan 6 saat 1 güne tamamlanacağından gün bildirimi 9 gün olarak yapılmalıdır. Burada dikkat edilmesi gereken bir konu da eğer işçi haftanın 6 günü kısmi süreli olarak çalışıyorsa örneğin günde 4 saatten haftanın 6 günü çalışıyorsa hafta tatiline de hak kazanılacağından çalışılmayan hafta tatili 4 saat olarak dikkate alınacak ve hesaplamaya dahil edilecektir. Bu arada kısmi süreli çalışmada yapılacak eksik gün bildirimi de 06 - kısmi istihdam kodu ile yapılmalıdır.
Ayrıca belirtmek gerekir ki kısmi süreli çalışanlardan ay içerisinde eksik kalan günlerini isteğe bağlı olarak ödemeleri durumunda isteğe bağlı ödenen süreler hizmet akdi statüsünde sayılarak bunların 7.200 günden emekli olmaları imkanı da getirilmiştir.
Yorumlar
Kalan Karakter: