KASSANDRA KOMPLEKSİ

Christa Wolf'un ünlü eseri Kassandra, Yunan mitolojisine dair çoook eskiden, üniversite yıllarında okuduğum en özel kitaplardandır. 
Hatta diyebilirim ki Yunan mitolojisinin en ilginç öykülerinden birisidir. 
Kassandra, Troya kralı Priamos ve kraliçe Hekabe’nin kızıdır. Birçoğunuzun Truva filminden hatırlayacağı Hektor ile Agamemnon'u karısı Helen'i kaçıran yakışıklı Paris’in de kız kardeşidir. 
Kassandra'nın tek isteği geleceği görebilen bakire bir rahibe olmaktır. Zeus ile Leto’nun çocukları olan Apollon, mitoloji kaynaklarında tüm sanatların, müziğin, güneşin, şiirin ve ateşin tanrısı olarak geçer. Ayrıca kâhin özelliği taşıyan Apollon, geleceği görme yetisine ve bu yetiyi insanlara geçirebilme gücüne sahiptir. 
Homeros’un İlyada’sında Apollon, Troya’nın koruyucu tanrısı olarak yer alır ve Troya’da adına inşa edilmiş bir tapınak vardır.
Apollon, bir gün Kassandra’yı görür ve çok beğenir. Konuşurlarken kızın isteğini öğrenir ve kendisiyle birlikte olursa ona geleceği görme yeteneğini vereceğini söyler. 
Kassandra rahibe olmak istediği için bu teklifi kabul etmesi mümkün olmasa da Apollon’a bu yeteneği ona verirse onunla birlikte olacağı yalanını söyler. Apollon, Kassandra’nın ağzına tükürür ve geleceği görme yeteneği böylece kıza geçer. 
Kassandra, rahibe olmak istediği için verdiği sözü tutamayacağını öne sürerek Apollon’la birlikte olmaz. Buna çok kızan Apollon kızı lanetler, geleceği görse de buna kimseyi inandıramamasını ve bir kadın olarak aşağılanarak rahibe olamamasını diler.
Troya savaşı öncesinde Kassandra bu savaşı ve savaşın varacağı sonuçları görür, babasını ve ağabeylerini buna inandırmaya çalışır ama Apollon’un laneti buna engel olduğu için kimseyi böyle bir şeye inandıramaz. Ve bir köşede geleceğin getireceği bütün kötülükleri bilerek, hissederek savaşın gidişini ve sonunu izlemek durumunda kalır.
Troyalılar aslında savaşı kazanırlar, Sparta kralı ve Yunan ordusunun komutanı Agamemnon ve Akalılar geri çekilip gözden kaybolunca Kassandra yanılmış olabileceğini ve kehanetin tutmamış olabileceğini düşünür. Ama Achilleaus ve askerleri tahta bir atın içinde girdikleri Troya kentinin kapılarını gece açarak Yunanlıların Troya’yı ele geçirmesini sağlar ve kehanet gerçek olur. Aias adında bir Yunan askeri Kassandra’yı Athena tapınağında kıstırır ve tecavüz eder. 
Apollon’un bütün lanetleri bir bir tutar. 
Troya’nın bu duruma düşeceğini görmüş ama kimseyi inandıramamış olan Kassandra, kadın olarak aşağılanmış ve rahibe olma umudunu tamamen kaybetmiş olur. 
Troya savaşında Yunan güçlerine komuta eden Sparta kralı Agamemnon, Kassandra’yı savaş esiri olarak Sparta’ya götürür ve kendisine cariye yapar. İkisinin yakınlığını kıskanan Agamemnon’un karısı bir süre sonra Kassandra’yı öldürür. 
Bu antik Yunan öyküsünü neden sizlere aktardığıma gelince…
Türkiye'nin önemli iktisatçılarından Mahfi Eğilmez geçtiğimiz günlerde Merkez Bankası tarafından 2015 yılından bu yıla kadar, enflasyon beklentilerini ölçebilmek için düzenlediği anketleri karşılaştırmış.
Bilmeyenler için söyleyelim; Merkez Bankası bu anketleri piyasa katılımcıları, reel sektör temsilcileri ve hane halkına sorularak gerçekleştiriliyor. 
Bunun için de anketin yapıldığı ay içerisinde katılımcılara, gelecek yılın aynı ayında yani tam bir yıl sonrasında enflasyonun hangi düzeyde olmasını beklediklerini soruluyor.
Buna göre 2015 yılından 2024 yılına kadar 12 ay sonra gerçekleşen enflasyon oranlarına bakıldığında, gerçekleşmeye en yakın tahminleri "reel sektör" grubunun yaptığı görülmüş. En azından TÜİK'in açıklanan enflasyon verilerine en yakın tahminleri bu kesim açıklamış.
Şimdi gelelim 2025 yılı beklentilerine… 
Buna göre piyasa katılımcıları gelecek yıl eylül ayında enflasyonun yüzde 27,49  seviyesinde olmasını beklediklerini belirtmişler.
Tam 9 yıldır yıllık enflasyonda en doğru tahminleri yaptıkları gözlemlenen reel sektör temsilcilerinin, 2025 yılı enflasyon beklentisi ise yüzde 51,10. 
Gelelim hane halkı temsilcilerine. Yani senin benim gibi sıradan vatandaşlar ise gelecek yıl enflasyonun yüzde 71,56 olması beklentisinde olduklarını açıklamışlar. 
Bir hane halkı temsilcisi olarak doğrusu benim beklentim de bu düzeyde yüzde 65-70 aralığında olmasını bekliyorum.
Şimdi de in son geçen eylül ayı başında güncellenen Orta Vadeli Program'da hükümetin 2025 yılı enflasyon beklentisinin ne olduğunu hatırlatalım: Yüzde 17,50.
Gördüğünüz gibi ne reel sektör ne de hane halkı temsilcileri, enflasyonun bu seviyeye yani yüzde 17,50 olacağına inanmıyor.
Özellikle de "reel sektör" grubunun beklentisi, enflasyonun 12 ay sonra "bugünkü" düzeyinde kalmaya devam edeceği yönünde.
Bu beklentiler enflasyonla mücadelede uygulandığı söylenilen 'dezenflasyon' sürecinden, olumlu sonuçlar çıkmasının pek de mümkün olmadığını ortaya koyuyor.
Zaten hep söylüyoruz: Yapısal reformları yapmadan, güçler ayrımına dayalı bir hukuk sistemi kurulmadan, yargı bağımsızlığı sağlanmadan, tümüyle bilimsel bir eğitim düzeyine geçilmeden, teşvik sistemi siyasal amaç yerine ekonomik amaçlı kullanılmaya başlanmadan, vergi sistemi düzeltilmeden ne enflasyonu düşürmek ne de ekonomisi düzelmiş bir ülke olmak mümkün değil.
Hani Kassandra Kompleksi diyoruz ya. İşte tam olarak böyle bir şey: 
Görüyorsunuz ama inandıramıyorsunuz!